10 °c
Kabul
7 ° دوشنبه
8 ° سه شنبه
یکشنبه, نوومبر 15, 2026
  •  
  • خبرونه
    • All
    • ابادي
    • اقلیمي بدلون
    • ورځنۍ پېښې
    هواپېژندې ادارې په ۱۸ ولایتونو کې ورښت اټکل کړی | پوهاوی‌نیوز

    هواپېژندې ادارې په ۱۸ ولایتونو کې ورښت اټکل کړی | پوهاوی‌نیوز

    فراه کې د څه باندې ۶۱ کیلومتره سړک قیر کولو چارې روانې دي | پوهاوی‌نیوز

    فراه کې د څه باندې ۶۱ کیلومتره سړک قیر کولو چارې روانې دي | پوهاوی‌نیوز

    د کندهار – هلمند دویم لین سړک جوړولو چارې جریان لري | پوهاوی‌نیوز

    د کندهار – هلمند دویم لین سړک جوړولو چارې جریان لري | پوهاوی‌نیوز

    نیمروز کې ۴۲ ټُن غیرمعیاري سولر مسترد شول | پوهاوی‌نیوز

    نیمروز کې ۴۲ ټُن غیرمعیاري سولر مسترد شول | پوهاوی‌نیوز

    هرات کې د معیاري سړې خونې د جوړولو چارې به ژر بشپړې شي | پوهاوی‌نیوز

    هرات کې د معیاري سړې خونې د جوړولو چارې به ژر بشپړې شي | پوهاوی‌نیوز

    د کونړ مناګي برېښنا بند د ۸۳ میلیون افغانیو په لګښت رغول کېږي | پوهاوی‌نیوز

    د کونړ مناګي برېښنا بند د ۸۳ میلیون افغانیو په لګښت رغول کېږي | پوهاوی‌نیوز

    د اریانا یوې الوتکې له ترمیم وروسته بریالۍ ازمایښتي الوتنه وکړه | پوهاوی‌نیوز

    د اریانا یوې الوتکې له ترمیم وروسته بریالۍ ازمایښتي الوتنه وکړه | پوهاوی‌نیوز

    خلیلزاد له «ملا عبدالغني برادر» سره پر اقتصادي وضعیت غږېدلی | پوهاوی‌نیوز

    خلیلزاد له «ملا عبدالغني برادر» سره پر اقتصادي وضعیت غږېدلی | پوهاوی‌نیوز

    د ګلباغ سړک د دویمې برخې دویمه طبقه قیر چارې جریان لري | پوهاوی‌نیوز 

    د ګلباغ سړک د دویمې برخې دویمه طبقه قیر چارې جریان لري | پوهاوی‌نیوز 

    • ابادي
    • اقلیمي بدلون
    • ورځنۍ پېښې
  • اسلام
    • All
    • د عالمانو ویناوې
    • لارښوونې
    • معلومات
    د فرعون له ژوند څخه د ۷ حکمتونو زده‌کړه

    د فرعون له ژوند څخه د ۷ حکمتونو زده‌کړه

    بصیرت او د زړه رڼا؛ د سورة الفاطر څو درسونه

    بصیرت او د زړه رڼا؛ د سورة الفاطر څو درسونه

    “قبر شپه – هغه شپه چې هېڅ سهار نه لري”

    “قبر شپه – هغه شپه چې هېڅ سهار نه لري”

    په صحیح بخاري کې د امام قتیبه رحمه الله ونډه

    په صحیح بخاري کې د امام قتیبه رحمه الله ونډه

    مالیزیا کې تر ټولو پخوانی جامع جومات

    مالیزیا کې تر ټولو پخوانی جامع جومات

    د ترکیې «سلیمیه» جومات په ۱۶مه پېړۍ کې جوړ شوی

    د ترکیې «سلیمیه» جومات په ۱۶مه پېړۍ کې جوړ شوی

    لبنان کې «محمد امین جومات» د عثمانیانو دورې په ودانیز طرز جوړ شوی

    لبنان کې «محمد امین جومات» د عثمانیانو دورې په ودانیز طرز جوړ شوی

    د کابل «عبدالرحمن جومات» په کوم کال جوړ شوی؟ دلته یې ولولئ

    د کابل «عبدالرحمن جومات» په کوم کال جوړ شوی؟ دلته یې ولولئ

    فرانسه کې تر ټولو پخوانی جومات کوم دی؟

    فرانسه کې تر ټولو پخوانی جومات کوم دی؟

    • لارښوونې
    • د عالمانو ویناوې
    • معلومات
  • سیاست
    • All
    • تحلیل
    • فکر
    • کالم
    د انرژۍ د شین بدلون او چاپېریال ساتنې په برخه کې د چین تجربې د افغانستان لپاره فرصتونه  برابر کړي دي

    د انرژۍ د شین بدلون او چاپېریال ساتنې په برخه کې د چین تجربې د افغانستان لپاره فرصتونه  برابر کړي دي

    نړیوال امنیت؛ د چین له لیدلوري د سولې موثره ثابته شوې نقشه

    نړیوال امنیت؛ د چین له لیدلوري د سولې موثره ثابته شوې نقشه

    د باور پر بنسټ دوامداره ملګرتیا: د افغانستان او چین پیاوړې همکاري

    د باور پر بنسټ دوامداره ملګرتیا: د افغانستان او چین پیاوړې همکاري

    د ترانزيت او فرصتونو شريکولو په نوم لوړ پوړې انلاین غونډه وشوه

    د ترانزيت او فرصتونو شريکولو په نوم لوړ پوړې انلاین غونډه وشوه

    له افغانستان تر ایرانه؛ د امریکا د پوځي مداخلو وحشتناک او دردناک میراث

    له افغانستان تر ایرانه؛ د امریکا د پوځي مداخلو وحشتناک او دردناک میراث

    هرمز تنګی ولې مهم دی؟

    هرمز تنګی ولې مهم دی؟

    د پاریس تړون؛ چین د خپلو ژمنو د عملي کولو په برخه کې تر نورو مخکښ دی

    د پاریس تړون؛ چین د خپلو ژمنو د عملي کولو په برخه کې تر نورو مخکښ دی

    د شانګهای نړیوال وارداتي نندارتون د چینایي او افغان تصدیو تر منځ د همکاریو نوې دروازه

    د شانګهای نړیوال وارداتي نندارتون د چینایي او افغان تصدیو تر منځ د همکاریو نوې دروازه

    د چین د دولت رئيس «شي جين پينګ» د نړيوال مديريت  وړانديز د پرمختيايي هېوادونو د غږ د لا پياوړتيا لپاره ګټور دی

    د چین د دولت رئيس «شي جين پينګ» د نړيوال مديريت  وړانديز د پرمختيايي هېوادونو د غږ د لا پياوړتيا لپاره ګټور دی

    • کالم
    • مرکه
    • تحلیل
  • ادبیات
    • All
    • ژبپوهنه
    • کتاب لنډیز
    • کره‌کتنه
    • لیکوالي
    ژبه څنګه بدلېږي؟

    ژبه څنګه بدلېږي؟

    ښوونه روزنه او اګزیسټینټالېزم

    ښوونه روزنه او اګزیسټینټالېزم

    ادب نوبل ګټونکې ان کارسن رښتیا هم روایت ماتونکې لیکواله ده؟

    ادب نوبل ګټونکې ان کارسن رښتیا هم روایت ماتونکې لیکواله ده؟

    د لنډې کيسې لپاره سوژه څنګه پیدا کړو؟

    په لیکوالۍ کې څلور کوچنۍ خو مهمې نکتې

    ښوونه روزنه او فیوچرېزم

    ښوونه روزنه او فیوچرېزم

    ښوونه روزنه او  پراګماتېزم

    ښوونه روزنه او  پراګماتېزم

    د لنډې کيسې لپاره سوژه څنګه پیدا کړو؟

    د لنډې کيسې لپاره سوژه څنګه پیدا کړو؟

    هندواڼه | لنډه کیسه

    ښوونه روزنه او سوریالېزم

    ښوونه روزنه او سوریالېزم

    • ژبپوهنه
    • کتاب لنډیز
    • کره‌کتنه
    • لیکوالي
  • ژوند
    • All
    • بریالیتوب
    • ټېکنالوژي
    • روغتیا
    • سپورټ
    ولې ځینې خلک د نورو پر پرمختګ غوسه کېږي؟ | احسان الله کریمي

    ولې ځینې خلک د نورو پر پرمختګ غوسه کېږي؟ | احسان الله کریمي

    «د مطالعې اغېز» | ژباړه: طارق تسل

    «د مطالعې اغېز» | ژباړه: طارق تسل

    راځئ چې ورکه انګیزه ومومو

    راځئ چې ورکه انګیزه ومومو

    نړیواله مناظره – ایا باید همدا اوس د انسان‌نما (هیومانوېډ) روبوټونو هرکلی وکړو؟

    نړیواله مناظره – ایا باید همدا اوس د انسان‌نما (هیومانوېډ) روبوټونو هرکلی وکړو؟

    پټه مانا څو اړخونه لري/ محمدمصطفی سمون

    یو خوب وي، چې رښتیا شي

    د بریا په اړه د پوهانو ارزښتمنې خبرې

    د بریا په اړه د پوهانو ارزښتمنې خبرې

    ولې د اسمان رنګ شین (ابي) دی؟

    ولې د اسمان رنګ شین (ابي) دی؟

    فرصتونه؛ د بریا پټې دروازې

    فرصتونه؛ د بریا پټې دروازې

    چاپېریال/ محیط زیست/ Environment

    چاپېریال/ محیط زیست/ Environment

    • ټېکنالوژي
    • روغتیا
    • سپورټ
    • بریالیتوب
  • اقتصاد
  • هنر او څېرې
  • د پوهاوي په اړه
No Result
View All Result
  •  
  • خبرونه
    • All
    • ابادي
    • اقلیمي بدلون
    • ورځنۍ پېښې
    هواپېژندې ادارې په ۱۸ ولایتونو کې ورښت اټکل کړی | پوهاوی‌نیوز

    هواپېژندې ادارې په ۱۸ ولایتونو کې ورښت اټکل کړی | پوهاوی‌نیوز

    فراه کې د څه باندې ۶۱ کیلومتره سړک قیر کولو چارې روانې دي | پوهاوی‌نیوز

    فراه کې د څه باندې ۶۱ کیلومتره سړک قیر کولو چارې روانې دي | پوهاوی‌نیوز

    د کندهار – هلمند دویم لین سړک جوړولو چارې جریان لري | پوهاوی‌نیوز

    د کندهار – هلمند دویم لین سړک جوړولو چارې جریان لري | پوهاوی‌نیوز

    نیمروز کې ۴۲ ټُن غیرمعیاري سولر مسترد شول | پوهاوی‌نیوز

    نیمروز کې ۴۲ ټُن غیرمعیاري سولر مسترد شول | پوهاوی‌نیوز

    هرات کې د معیاري سړې خونې د جوړولو چارې به ژر بشپړې شي | پوهاوی‌نیوز

    هرات کې د معیاري سړې خونې د جوړولو چارې به ژر بشپړې شي | پوهاوی‌نیوز

    د کونړ مناګي برېښنا بند د ۸۳ میلیون افغانیو په لګښت رغول کېږي | پوهاوی‌نیوز

    د کونړ مناګي برېښنا بند د ۸۳ میلیون افغانیو په لګښت رغول کېږي | پوهاوی‌نیوز

    د اریانا یوې الوتکې له ترمیم وروسته بریالۍ ازمایښتي الوتنه وکړه | پوهاوی‌نیوز

    د اریانا یوې الوتکې له ترمیم وروسته بریالۍ ازمایښتي الوتنه وکړه | پوهاوی‌نیوز

    خلیلزاد له «ملا عبدالغني برادر» سره پر اقتصادي وضعیت غږېدلی | پوهاوی‌نیوز

    خلیلزاد له «ملا عبدالغني برادر» سره پر اقتصادي وضعیت غږېدلی | پوهاوی‌نیوز

    د ګلباغ سړک د دویمې برخې دویمه طبقه قیر چارې جریان لري | پوهاوی‌نیوز 

    د ګلباغ سړک د دویمې برخې دویمه طبقه قیر چارې جریان لري | پوهاوی‌نیوز 

    • ابادي
    • اقلیمي بدلون
    • ورځنۍ پېښې
  • اسلام
    • All
    • د عالمانو ویناوې
    • لارښوونې
    • معلومات
    د فرعون له ژوند څخه د ۷ حکمتونو زده‌کړه

    د فرعون له ژوند څخه د ۷ حکمتونو زده‌کړه

    بصیرت او د زړه رڼا؛ د سورة الفاطر څو درسونه

    بصیرت او د زړه رڼا؛ د سورة الفاطر څو درسونه

    “قبر شپه – هغه شپه چې هېڅ سهار نه لري”

    “قبر شپه – هغه شپه چې هېڅ سهار نه لري”

    په صحیح بخاري کې د امام قتیبه رحمه الله ونډه

    په صحیح بخاري کې د امام قتیبه رحمه الله ونډه

    مالیزیا کې تر ټولو پخوانی جامع جومات

    مالیزیا کې تر ټولو پخوانی جامع جومات

    د ترکیې «سلیمیه» جومات په ۱۶مه پېړۍ کې جوړ شوی

    د ترکیې «سلیمیه» جومات په ۱۶مه پېړۍ کې جوړ شوی

    لبنان کې «محمد امین جومات» د عثمانیانو دورې په ودانیز طرز جوړ شوی

    لبنان کې «محمد امین جومات» د عثمانیانو دورې په ودانیز طرز جوړ شوی

    د کابل «عبدالرحمن جومات» په کوم کال جوړ شوی؟ دلته یې ولولئ

    د کابل «عبدالرحمن جومات» په کوم کال جوړ شوی؟ دلته یې ولولئ

    فرانسه کې تر ټولو پخوانی جومات کوم دی؟

    فرانسه کې تر ټولو پخوانی جومات کوم دی؟

    • لارښوونې
    • د عالمانو ویناوې
    • معلومات
  • سیاست
    • All
    • تحلیل
    • فکر
    • کالم
    د انرژۍ د شین بدلون او چاپېریال ساتنې په برخه کې د چین تجربې د افغانستان لپاره فرصتونه  برابر کړي دي

    د انرژۍ د شین بدلون او چاپېریال ساتنې په برخه کې د چین تجربې د افغانستان لپاره فرصتونه  برابر کړي دي

    نړیوال امنیت؛ د چین له لیدلوري د سولې موثره ثابته شوې نقشه

    نړیوال امنیت؛ د چین له لیدلوري د سولې موثره ثابته شوې نقشه

    د باور پر بنسټ دوامداره ملګرتیا: د افغانستان او چین پیاوړې همکاري

    د باور پر بنسټ دوامداره ملګرتیا: د افغانستان او چین پیاوړې همکاري

    د ترانزيت او فرصتونو شريکولو په نوم لوړ پوړې انلاین غونډه وشوه

    د ترانزيت او فرصتونو شريکولو په نوم لوړ پوړې انلاین غونډه وشوه

    له افغانستان تر ایرانه؛ د امریکا د پوځي مداخلو وحشتناک او دردناک میراث

    له افغانستان تر ایرانه؛ د امریکا د پوځي مداخلو وحشتناک او دردناک میراث

    هرمز تنګی ولې مهم دی؟

    هرمز تنګی ولې مهم دی؟

    د پاریس تړون؛ چین د خپلو ژمنو د عملي کولو په برخه کې تر نورو مخکښ دی

    د پاریس تړون؛ چین د خپلو ژمنو د عملي کولو په برخه کې تر نورو مخکښ دی

    د شانګهای نړیوال وارداتي نندارتون د چینایي او افغان تصدیو تر منځ د همکاریو نوې دروازه

    د شانګهای نړیوال وارداتي نندارتون د چینایي او افغان تصدیو تر منځ د همکاریو نوې دروازه

    د چین د دولت رئيس «شي جين پينګ» د نړيوال مديريت  وړانديز د پرمختيايي هېوادونو د غږ د لا پياوړتيا لپاره ګټور دی

    د چین د دولت رئيس «شي جين پينګ» د نړيوال مديريت  وړانديز د پرمختيايي هېوادونو د غږ د لا پياوړتيا لپاره ګټور دی

    • کالم
    • مرکه
    • تحلیل
  • ادبیات
    • All
    • ژبپوهنه
    • کتاب لنډیز
    • کره‌کتنه
    • لیکوالي
    ژبه څنګه بدلېږي؟

    ژبه څنګه بدلېږي؟

    ښوونه روزنه او اګزیسټینټالېزم

    ښوونه روزنه او اګزیسټینټالېزم

    ادب نوبل ګټونکې ان کارسن رښتیا هم روایت ماتونکې لیکواله ده؟

    ادب نوبل ګټونکې ان کارسن رښتیا هم روایت ماتونکې لیکواله ده؟

    د لنډې کيسې لپاره سوژه څنګه پیدا کړو؟

    په لیکوالۍ کې څلور کوچنۍ خو مهمې نکتې

    ښوونه روزنه او فیوچرېزم

    ښوونه روزنه او فیوچرېزم

    ښوونه روزنه او  پراګماتېزم

    ښوونه روزنه او  پراګماتېزم

    د لنډې کيسې لپاره سوژه څنګه پیدا کړو؟

    د لنډې کيسې لپاره سوژه څنګه پیدا کړو؟

    هندواڼه | لنډه کیسه

    ښوونه روزنه او سوریالېزم

    ښوونه روزنه او سوریالېزم

    • ژبپوهنه
    • کتاب لنډیز
    • کره‌کتنه
    • لیکوالي
  • ژوند
    • All
    • بریالیتوب
    • ټېکنالوژي
    • روغتیا
    • سپورټ
    ولې ځینې خلک د نورو پر پرمختګ غوسه کېږي؟ | احسان الله کریمي

    ولې ځینې خلک د نورو پر پرمختګ غوسه کېږي؟ | احسان الله کریمي

    «د مطالعې اغېز» | ژباړه: طارق تسل

    «د مطالعې اغېز» | ژباړه: طارق تسل

    راځئ چې ورکه انګیزه ومومو

    راځئ چې ورکه انګیزه ومومو

    نړیواله مناظره – ایا باید همدا اوس د انسان‌نما (هیومانوېډ) روبوټونو هرکلی وکړو؟

    نړیواله مناظره – ایا باید همدا اوس د انسان‌نما (هیومانوېډ) روبوټونو هرکلی وکړو؟

    پټه مانا څو اړخونه لري/ محمدمصطفی سمون

    یو خوب وي، چې رښتیا شي

    د بریا په اړه د پوهانو ارزښتمنې خبرې

    د بریا په اړه د پوهانو ارزښتمنې خبرې

    ولې د اسمان رنګ شین (ابي) دی؟

    ولې د اسمان رنګ شین (ابي) دی؟

    فرصتونه؛ د بریا پټې دروازې

    فرصتونه؛ د بریا پټې دروازې

    چاپېریال/ محیط زیست/ Environment

    چاپېریال/ محیط زیست/ Environment

    • ټېکنالوژي
    • روغتیا
    • سپورټ
    • بریالیتوب
  • اقتصاد
  • هنر او څېرې
  • د پوهاوي په اړه
No Result
View All Result
POHAWAI Media
No Result
View All Result
کورپاڼه ادبیات

د ژباړې باریکۍ/ ډاکتر محب زغم

POHAWAI Media by POHAWAI Media
سپتمبر 23, 2024
in ادبیات, کره‌کتنه
1 0
0
د ژباړې باریکۍ/ ډاکتر محب زغم
0
خپرول
47
VIEWS
Share on FacebookShare on Twitter

زه کولی شم چې ټوپ ووهم/ زه ټوپ وهلی شم
په انګلیسي کې کله چې د چا وړتیا بیانېږي، د «can» مرستیال فعل کارېږي، لکه: I can jump.
په فارسي کې هم وړتیا د «توانستن» له مرستندوی فعل پرته نه شو لیکلی. همدا جمله په روانه طبیعي فارسي کې داسې کېږي: من خیز زده می‌توانم.
خو نن سبا، اکثره خلک دا جمله په فارسي کې د انګلیسي جملو په پېښې داسې لیکي: «من می‌توانم خیز بزنم.» دلته د یوې خبرې د کولو لپاره دوه فعلونه «توانستن او خیز زدن» راغلي دي.
په پښتو کې هم ځینې ژباړونکي د انګلیسي او فارسي دا جملې هماغسې ټکي په ټکي ژباړي: زه کولی شم چې ټوپ ووهم.
په پښتو کې کله چې د فعل د مصدر په پای کې «ی» ونښلول شي د فاعل وړتیا ښيي، نو د پورته جملې سمه ژباړه داسې کېږي: «زه ټوپ وهلی شم.»
زه خط لیکلی شم، ته پیسې ګټلی شې، موږ خپل وطن آبادولی شو … دغه ټولې جملې ځواک او وړتیاوې ښيي.
خو باریکي دا ده چې دغه دوې جملې «زه کولی شم چې ټوپ ووهم.» او «زه ټوپ وهلی شم.» د معنا په لحاظ سره توپیر لري. کله چې وایو «زه ټوپ وهلی شم» دا زموږ د وړتیا خبره کوي، یعنې ټوپ وهل مو زده دي، یا په بدن کې مو داسې کومه ستونزه نه لرو چې د ټوپ وهلو خنډ دې شي، یا په اروايي لحاظ د ټوپ وهلو زړه لرو. خو کله چې وایو «زه کولی شم چې ټوپ ووهم.» دلته مطلب دا دی چې «ټوپ وهلو» ته د یوې حل لارې یا د یوه انتخاب په سترګه ګورو. مثلاً دوه ملګري چېرته روان دي. مخې ته یې نسبتاً لویه ویاله راځي. یوه ملګري بل ته وايي: ښه نو، اوس به څه کوې؟
بل به ځواب ورکوي: زه کولی شم چې ټوپ ووهم، دا هم کولی شم چې په اوبو ګډ شم او پورې وځم، خو له ویالې به خامخا تېرېږم.
بله بېلګه: «افغانان کولی شي چې خپل وطن ته سوله راولي او کولی شي چې جګړه وغځوي.» دلته افغانان دوه انتخابه لري یا به سوله راولي یا به جګړه غځوي. خو که ووایو چې «افغانان خپل وطن ته سوله راوستلی شي.» یعنې افغانان دا وړتیا او دغه ظرفیت لري چې خپل وطن ته سوله راولي.
نو د ژباړې پر مهال دې ته باید ځیر شو چې په اصلي جمله کې خبره د وړتیا شوې ده، که د انتخاب یا حل لارې.
په دې صورت کې/ نو
«در این صورت» په فارسي کې نښلوونکی عبارت دی او ډېر کارېږي. همدارنګه په ځینو ځایونو کې د انګلیسي هغه جملې چې د «If … Then» جوړښت لري، په فارسي کې په «اګر … در این صورت» ترجمه کېږي. پښتو ژباړونکي معمولاً دا عبارت ټکی په ټکي ژباړي او «په دې صورت کې» ورنه جوړوي، حال دا چې په پښتو کې «نو» همدغه معنا لري. لاندې بېلګه وګورئ:
بلی، اگر فرض شود که هنوز کسی هست که نام اسلام را نشنیده است، در این صورت قبل از حمله بر او لازم است اول به اسلام دعوت شود.
هو، که داسې وګڼو چې لا به هم داسې څوک وي چې د اسلام نوم یې نه وي اورېدلی، نو تر حملې مخکې لازمه ده چې لومړی اسلام ته را وبلل شي.
په هغه صورت کې چې/ که
«در صورتی که» په فارسي کې د شرط او احتمال خبره کوي، لکه په دې جمله کې: «در صورتی که نام اسلام را نشنیده باشند، اول باید به اسلام دعوت شوند.» ځینې کسان دا جمله داسې ژباړي: «په هغه صورت کې چې د اسلام نوم یې نه وي اورېدلی …» په پښتو کې شرط او احتمال په «که» ښودل کېږي نو په سمه پښتو کې داسې وایو: «که یې د اسلام نوم نه وي اورېدلی …»
بنا پر دې/ نو
په فارسي کې بل ډېر کاری نښلوونکی عبارت «بنا بر این» دی چې معمولاً د وینا د نتیجې تر بیان مخکې یعنې د پراګراف د رانغاړونکې جملې په سر کې راځي. په پښتو کې همدغه مفهوم په «نو» کې نغښتی دی خو ځینې ژباړونکي د «نو» پر ځای «بنا پر دې» لیکي.
بنا بر این، آلودګی هوا برای صحت انسان‌ها خیلی مضر است.
نو، د هوا ککړتیا د انسانانو روغتیا ته خورا تاواني ده.
یو/ یوه
یوه ورځ مې د فارسي ژبې هغه درسي کتاب کوت چې د غیر فارسي ژبو لپاره لیکل شوی و. همکارانو رانه وغوښتل چې متنونه یې اصلاح کړم. په لومړي متن کې یې راغلي وو: «مادر من یک داکتر است.»
د متن لیکوالې ته مې وویل: شغل شما چیست؟
ویې ویل: من معلم استم.
پوښتنه مې وکړه: نو په متن کې ولې لیکئ چې «من یک معلم استم.»؟
هغه موسکه شوه.
دا مرض په فارسي ژبې ځکه لګېدلی دی چې د انګلیسي ژبې پېښې کوي او پښتو خو هسې هم د فارسي متنونو د ناسمې ترجمې له لاسه ژوبله ده. په انګلیسي کې تر نوم مخکې د تعریف نامعین توري «a/an» راځي، لکه: a boy, a teacher, an airplane, an orange
د «the» په مقابل کې کارول کېږي، نه د ګڼ یا څو په مقابل کې. « the» شی یا کس خاص کوي خو «a/an» هر شی/ کس یادوي. کله چې وایو « a teacher» یعنې «معلم» خو که ووایو «The teacher» یعنې هماغه معلم، دغه معلم، همدغه معلم. زما په باور، «a/an» عدد نه دی او په حقیقت کې هېڅ معنا نه لري، بلکې یوازې د جملې د آهنګ د ښه کولو لپاره راځي نو په ژباړه کې باید له پامه وغورځول شي ځکه چې په پښتو کې «یو/ یوه» عدد دی.
البته یو/ یوه په پښتو کې د ټاکونکي/ بېلوونکي صفت په حیث هم کارول کېږي چې د عدد مفهوم نه لري. کله چې وایو «په پخوا وختونو کې یوه ښځه وه چې درې لوڼې یې وې خو زامن یې نه لرل.» دلته «یوه» په دې معنا نه ده چې ګواکې هاغه مهال نورې ښځې نه وې، بلکې د یوې مشخصې ښځې کیسې ته مو پام اړوي. دغه «یوه» هغه ښځه له نورو بېلوي او مشخصه کوي یې. نو کله چې په انګلیسي ژبه روایت داسې وي چې:
“There was a woman who had three daughters but no sons. The woman wished to have a son and did whatever others recommended…”
داسې به یې ژباړو:
«یوه ښځه وه چې درې لوڼې یې وې خو زامن یې نه لرل. دې ښځې غوښتل چې یو زوی هم ولري نو هر څه چې نورو ورته وویل، ویې کړل…»
یو له هغو کسانو څخه چې/ یو کس چې
«یو/ یوه» په ځینو ځایونو کې د ګڼو ورته کسانو/ شیانو په منځ کې یو کس/ شی د نمونې په توګه راښيي. په فارسي کې دا خبره په دې ډول کېږي: «یکی از کسانی که به روی کرۀ مهتاب قدم ګذاشت، نیل آرمسترانګ بود.» زموږ ژباړونکي معمولاً دا جمله داسې تحت اللفظي ترجمه کوي: «یو له هغو کسانو څخه چې پر سپوږمۍ یې ګام کېښود، نیل آرمسټرانګ و.» که ووایو «یو کس چې پر سپوږمۍ یې ګام کېښود، نیل آرمسټرانګ و.» یعنې له ده پرته نورو کسانو هم دا کار کړی دی. البته په دې حالت کې «یو» په فشار سره ویل کېږي.
د یوې اونۍ لپاره/ یوه اونۍ/ د یوې اونۍ په مخه
د ژباړې بله باریکي دا ده چې د یوې کلمې مشهوره ترجمه ژباړونکي تېر باسي. مثلاً د فارسي «برای» په پښتو کې «لپاره» ترجمه کېږي او دا ترجمه په ډېرو ځایونو کې سمه وي، لکه په دې جمله کې: «این مقاله برای شما نوشته شده است.» چې سمه ترجمه یې کېږي: «دا مقاله ستاسو لپاره لیکل شوې ده.»
خو «برای» په هر ځای کې د «لپاره» معنا نه لري، مثلاً کله چې د مودې خبره کېږي. ژباړونکي چې دا جمله لولي «شاګردان مکتب‌ها برای سه هفته رخصت اند.» فکر کوي چې د «برای» سمه ترجمه «لپاره» ده نو داسې یې ژباړي: «د ښوونځیو شاګردان د درېو اونیو لپاره رخصت دي.» حال دا چې پښتانه وايي: «د مکتبونو شاګردان درې اونۍ رخصت دي.» یا «د مکتبونو شاګردان د درېو اونیو په مخه رخصت دي.»

ټګونه: د ژباړې باریکۍد ژباړې معیاریتوبژباړهښه ژباړه
ShareTweet
POHAWAI Media

POHAWAI Media

پوهاوی‌ مېډیا د افغانستان، سیمې او نړۍ د روانو چارو کره پوښښ کوي او هم د ځانګړو موضوعاتو په اړه راپورونه او شننې وړاندې کوي. زموږ ټیم څېړنیز ژورنالېزم ته ژمن دی او د افغان ولس د افکارو تنویر مو سپېڅلې دنده ده.

    • Trending
    • Comments
    • وروستی
    د اولاد په روزنه کې د ګرانښت اظهار باید څه ډول وي؟

    د اولاد په روزنه کې د ګرانښت اظهار باید څه ډول وي؟

    نوومبر 7, 2024
    قوشتپې کانال ولې قزاقستان اندېښمن کړی؟

    قوشتپې کانال ولې قزاقستان اندېښمن کړی؟

    مې 21, 2025
    رحمان بابا د مینې او انسانیت شاعر

    رحمان بابا د مینې او انسانیت شاعر

    دسمبر 7, 2024
    ښکلې تېروتنه

    ښکلې تېروتنه

    اکتوبر 19, 2025
    څنګه جذاب شخصيت ولرو؟/ لیکوال: نسیم ځواک

    څنګه جذاب شخصيت ولرو؟/ لیکوال: نسیم ځواک

    0
    ښوونه روزنه او سوریالیزم/ لیکواله: مرسل امیري

    ښوونه روزنه او سوریالیزم/ لیکواله: مرسل امیري

    0
    د زېړي نړیواله ورځ؛ تور زېړی ولې د خپرېدو په حال کې دی؟

    د زېړي نړیواله ورځ؛ تور زېړی ولې د خپرېدو په حال کې دی؟

    0
    د اولمپیک نړیوالې کمیټې له سویلي کوريا بښنه وغوښته

    د اولمپیک نړیوالې کمیټې له سویلي کوريا بښنه وغوښته

    0
    ژبه څنګه بدلېږي؟

    ژبه څنګه بدلېږي؟

    نوومبر 12, 2026
    هواپېژندې ادارې په ۱۸ ولایتونو کې ورښت اټکل کړی | پوهاوی‌نیوز

    هواپېژندې ادارې په ۱۸ ولایتونو کې ورښت اټکل کړی | پوهاوی‌نیوز

    نوومبر 3, 2026
    ښوونه روزنه او اګزیسټینټالېزم

    ښوونه روزنه او اګزیسټینټالېزم

    اکتوبر 19, 2026
    ادب نوبل ګټونکې ان کارسن رښتیا هم روایت ماتونکې لیکواله ده؟

    ادب نوبل ګټونکې ان کارسن رښتیا هم روایت ماتونکې لیکواله ده؟

    اکتوبر 11, 2026

    وروستي خپاره شوي

    ژبه څنګه بدلېږي؟

    ژبه څنګه بدلېږي؟

    نوومبر 12, 2026
    هواپېژندې ادارې په ۱۸ ولایتونو کې ورښت اټکل کړی | پوهاوی‌نیوز

    هواپېژندې ادارې په ۱۸ ولایتونو کې ورښت اټکل کړی | پوهاوی‌نیوز

    نوومبر 3, 2026

    پوهاوی‌ مېډیا د افغانستان، سیمې او نړۍ د روانو چارو کره پوښښ کوي او هم د ځانګړو موضوعاتو په اړه راپورونه او شننې وړاندې کوي.
    زموږ ټیم څېړنیز ژورنالېزم ته ژمن دی او د افغان ولس د افکارو تنویر مو سپېڅلې دنده ده.

    Welcome Back!

    Login to your account below

    Forgotten Password?

    Retrieve your password

    Please enter your username or email address to reset your password.

    Log In

    Add New Playlist

    No Result
    View All Result
    •  
    • خبرونه
      • ابادي
      • اقلیمي بدلون
      • ورځنۍ پېښې
    • اسلام
      • لارښوونې
      • د عالمانو ویناوې
      • معلومات
    • سیاست
      • کالم
      • مرکه
      • تحلیل
    • ادبیات
      • ژبپوهنه
      • کتاب لنډیز
      • کره‌کتنه
      • لیکوالي
    • ژوند
      • ټېکنالوژي
      • روغتیا
      • سپورټ
      • بریالیتوب
    • اقتصاد
    • هنر او څېرې
    • د پوهاوي په اړه

    Designed and Developed By iCode Software Company © 2024 Pohawai Media. All rights reserved